Bangladesh

Eind december 2004 bezocht ik Bangladesh, één van de armste landen ter wereld. Ik had weer eens een niet voor de hand liggende bestemming uitgezocht, enkele mensen verklaarde me voor gek. Maar ja, wat weten zij er nou van? Zij denken aan vlotvaren of zo. Naast enorme armoede en gruwelijke overbevolking wordt Bangladesh altijd geassocieerd met hongersnood en vreselijke overstromingen. Ja, dat is terecht, tijdens de zware regens van de moesson verzuipen ze soms als ratten en velen raken dakloos. Ook de oogsten kunnen dan verloren gaan. Iedere zomer hetzelfde, een groot deel van Bangladesh komt blank te staan. Daarom ging ik er in de winter heen. Dan is het overwegend droog en de temperatuur is aangenaam. Dan nog snappen mensen het niet. Niet mijn zorg, mijn mening is dat er één manier is om te weten te komen hoe een land (of gebied) echt is, en dat is door er naartoe te gaan en zelf een kijkje te gaan nemen. Het is nog steeds geen voor de hand liggende bestemming, maar ik wist wel dat er wel iets te zien was. Dat het nog niet toeristisch was, was voor mij een pré. Ik was de grote attractie voor de lokale bevolking, ik kwam ook in dit land mensen tegen die nog nooit een blanke in het echt hadden gezien!

Biljet van 10 taka (vooraanzicht).	Biljet van 10 taka (achterzijde).
Biljet van 20 taka (vooraanzicht).	Biljet van 20 taka (achterzijde).
Biljet van 50 taka (vooraanzicht).	Biljet van 50 taka (achterzijde).

Uiteraard kon Bangladesh niet schrikbarend duur zijn, want de bevolking is overwegend straatarm. Ik wilde weten hoe Bangladesh er ongeveer voorstond toen ik er naartoe ging. Ik pikte o.a. deze recente informatie op tijdens mijn voorbereiding op deze reis: ± 48% van de kinderen had te maken met ondergewicht en zo'n 82,8% van de bevolking moest rondkomen met minder dan US $ 2 per dag. Vooraf had ik ook al uitgevonden dat de vervoersmogelijkheden in het binnenland niet ideaal waren. Een uitdaging voor een gekke vent zoals ik, die zichzelf een strak reisschema oplegt. De planning is heilig, hier wil ik me als het kan zo lang mogelijk aan houden. Dat houdt normaal gesproken in: snel reizen, zo mogelijk veel zien in weinig tijd. Ter plaatse werd ik echter wel gedwongen om mijn reisschema enigszins aan te passen, maar ik heb me er toch goed weten te redden.

Toen ik er eind 2004 was had Bangladesh ruim 141.000.000 inwoners, verdeeld over een oppervlakte van 143.998 km² is dat dus een bevolkingsdichtheid van zo'n 979,2 per km². Bangladesh is erg dichtbevolkt, overal zijn mensen. Bangladesh is geen groot land, maar wel groter dan Nederland, de oppervlakte van Bangladesh is ongeveer 3,47 keer de oppervlakte van Nederland.

Een kort stukje geschiedenis:

In een ver verleden, enkele eeuwen voordat onze jaartelling begon, waren er hindoeïstische en even later ook boeddhistische invloeden in en rond "Bengalen". Pas vele eeuwen later, in het jaar 1199, kwam er pas een gebied van Bengalen onder islamitische invloed. Een tijdje daarna breidde de islam zich daar langzaam uit. Vanuit Europa waren er natuurlijk landen met een sterke vloot, waarvan de zeevaarders lange reizen naar Azië maakten, en Bengalen werd op die reizen ook aangedaan. De Portugezen, Nederlanders, Britten en Fransen kwamen er. Het waren echter de Britten die uiteindelijk de controle kregen (de British East India Company was natuurlijk ook zeer machtig in buurland India). Halverwege de 20^ste eeuw werden de landen in deze regio, waar de Britten invloed hadden, onafhankelijk. Aan het einde van de kolonisatie wilden de moslims een apart land, omdat India een overwegend hindoeïstisch land zou worden. De buurlanden van India werden overwegend islamitisch, dat waren Pakistan (ten westen van India) en Oost-Pakistan (Bengalen, het huidige Bangladesh). Het ging niet zonder geweld, uiteindelijk gingen veel hindoes naar India en veel moslims naar West- of Oost-Pakistan. Ze waren beiden islamitisch, maar verder hadden West- en Oost-Pakistan weinig overeenkomsten. Het werd geregeerd vanuit het westelijk deel en daar besloot men dat de nationale taal een taal zou worden die vrijwel niemand in het Bengaalse deel sprak. Dit pikte de Bengalen (Oost-Pakistan) niet, ze wilden helemaal onafhankelijk worden. Er braken rellen uit in Dhaka, het Pakistaanse leger greep in en onderdrukte de opstand. Het duurde nog jaren voordat er echt iets gebeurde, pas op 7 maart 1971 werd in Dhaka de onafhankelijkheid van Oost-Pakistan uitgeroepen. De vlam sloeg in de pan. De Bengalezen gingen zich verzetten tegen de Pakistaanse troepen, het leger van Pakistaanse begon een slachtpartij. Pakistan (het westelijk deel) stuurde meer troepen. Het escaleerde verder en verder, dit was de "Liberation War". Na ongeveer negen maanden waren er zo'n 10 miljoen vluchtelingen opgevangen in vluchtelingenkampen in India. Tussen India en Pakistan (het westelijk deel) boterde het ook niet. De Pakistaanse luchtmacht viel op 3 december 1971 Indiase troepen aan, dat was geen slimme zet. Indiase troepen trokken de grens over en bevrijdden de stad Jessore op 7 december 1971. Het leger van India bereidde zich voor om op te rukken naar Dhaka. Het brute Pakistaanse leger werd nu van alle kanten gepakt, vanuit het westen door India, vanuit het noorden en oosten door Mukti Bahini (dat waren vrijheidsstrijders) en verder nog overal door de burgerbevolking. Op 14 december 1971 was de overwinning van India definitief, Pakistan gaf zich op 16 december 1971 over in Oost-Pakistan. Zo ontstond het land Bangladesh, in chaos. Bangladesh bleef intern ook onrustig, want nadien zijn er nog regelmatig staatsgrepen gepleegd (de eerste militaire coup in Bangladesh was op 15 augustus 1975, tijdens een coup in mei 1981 werd president Zia vermoord en op 24 maart 1982 vond er een bloedeloze staatsgreep plaats). Rustig is het nog steeds niet helemaal, naast demonstraties vinden er nog wel eens politieke (bom)aanslagen plaats in Bangladesh.

Meer informatie en foto's:

Door te klikken op de pagina's van bovenstaande steden/gebieden, kunt u meer informatie en foto's van Bangladesh vinden.